maandag 26 april 2010
In de vette jaren die achter ons liggen hebben tal van ondernemers overnames gedaan en vaak stevige bedragen aan goodwill betaald. Fiscaal werd die goodwill opgenomen op de fiscale balans. In de jaren daarna (meestal een periode van vijf jaar, al kwamen in andere branches langere periodes voor) werd de gekochte goodwill vervolgens ten laste van het resultaat afgeschreven. Als u een overname had verricht door de koop van aandelen kwam de betaalde goodwill niet afzonderlijk op uw balans terecht, maar vormde deze onderdeel van de prijs van het gekochte aandelenpakket. Afschrijving op aandelen (of op de daarvan deel uitmakende goodwill) was en is fiscaal niet mogelijk.
Met de invoering van het wetsvoorstel ‘Werken aan winst’ werd het ingaande 2007 als gevolg van art. 3.30 Wet IB 2001 verplicht om voor goodwill een minimale afschrijvingsperiode van tien jaren te hanteren. Dat was ook het geval als de overname had plaatsgevonden vóór 2007. In dat geval diende het nog aan goodwill openstaande bedrag uitgesmeerd te worden de nog resterende periode uitgaande van een totale afschrijvingsduur van 10 jaar. Dat leidt dus tot een langere periode met een betrekkelijk lage afschrijving.
Nu de economie in zwaar weer terecht is gekomen zal in veel gevallen blijken dat u destijds te veel voor uw overname op tafel heeft gelegd. Dat is helemaal geen schande, de grootste (beurs)fondsen van Nederland is hetzelfde overkomen vaak op nog veel grotere schaal. De nieuwe aanwinst rendeert niet (meer) en de gekochte goodwill werpt geen vruchten af. Erger nog: het is gelet op de economie ook niet meer waarschijnlijk dat dat nog zal gaan gebeuren. De wettelijk voorgeschreven afschrijvingsperiode van tien jaren staat in schril contrast tot de economische werkelijkheid. Maar die termijn van tien jaren is bindend, daar kunt u niet omheen. Is er dan helemaal niets meer wat u kunt doen om de pijn te verzachten? Jawel, dat is heel goed mogelijk. U mag namelijk de goodwill – in verband met de duurzame waardedaling ervan – gaan afwaarderen. Hoewel afwaarderen en afschrijven twee heel verschillende zaken zijn (de eerste is een kwestie van waarderen, de tweede een kwestie van het aan het goede jaar toerekenen van lasten) is het resultaat ervan hetzelfde: een in aanmerking te nemen fiscale last.
Mocht u dus in het ‘bezit’ zijn van een mislukte overname, ga dan eens na in hoeverre het waarschijnlijk is dat alles nog goed zal komen. Mocht dat niet meer waarschijnlijk zijn, dan is afboeking op deze goodwill doorgaans een verstandige zaak.